Komunikimi është një nga aftësitë më të rëndësishme që një fëmijë mund të zhvillojë. Ai ndikon në mënyrën se si fëmijët krijojnë miqësi, zgjidhin konfliktet dhe shprehin nevojat e tyre. Megjithatë, shumë fëmijë e kanë të vështirë të flasin për ndjenjat e tyre pa fajësuar të tjerët ose pa reaguar me zemërim. Pikërisht këtu hyjnë në ndihmë Mesazhet “Unë” (I-messages) – një mënyrë e thjeshtë dhe e respektueshme për të shprehur emocionet dhe nevojat personale.
Mësimi i kësaj aftësie që në fëmijëri mund t’i ndihmojë fëmijët të ndërtojnë marrëdhënie më të shëndetshme dhe të ndihen më të sigurt në komunikim.
Çfarë janë mesazhet “Unë”?
Mesazhet “Unë” janë fjali që fillojnë me fjalën “Unë”, duke u përqendruar te ndjenjat dhe përvoja personale, në vend që të fajësojnë ose akuzojnë dikë tjetër.
“Ti je i keq, sepse ma more lodrën!” ai mund të shprehet: “Unë u mërzita kur ma more lodrën pa më pyetur, sepse doja të vazhdoja të luaja me të.” Ky ndryshim i vogël në mënyrën e të folurit mund të ulë tensionin dhe ta bëjë bisedën më të qetë e më të dobishme.
Pse janë të rëndësishme për fëmijët?
Kur fëmijët mësojnë të përdorin mesazhet “Unë”, ata fillojnë të kuptojnë më mirë emocionet e tyre dhe të marrin përgjegjësi për mënyrën se si i shprehin ato.
Kjo i ndihmon të:
- zhvillojnë inteligjencën emocionale;
- zgjidhin konfliktet në mënyrë paqësore;
- forcojnë vetëbesimin;
- krijojnë marrëdhënie më të mira me prindërit, mësuesit dhe shokët;
- ndihen të dëgjuar dhe të respektuar.
- Në vend që të bërtasin, të qajnë ose të godasin kur ndihen të lënduar, ata mësojnë të përdorin fjalët për të shprehur atë që ndiejnë
Si ndërtohet një mesazh “Unë”?
Mesazhi “Unë” është zakonisht i përbërë nga tre pjesë:
Kjo strukturë e thjeshtë i ndihmon fëmijët të flasin me qetësi dhe qartësi.
Si mund t’ua mësojnë prindërit fëmijëve këto fjali?
Gjithashtu, prindërit mund të praktikojnë situata të ndryshme me fëmijët. Për shembull, mund t’i pyesin: “Nëse një shok nuk të lë të luash, si mund ta thuash duke përdorur një mesazh ‘Unë’?” Kjo e ndihmon fëmijën ta përdorë këtë aftësi edhe në situata reale.
- gjatë mosmarrëveshjeve me motrat ose vëllezërit;
- në konfliktet me shokët e klasës;
- kur fëmija ndihet i lënë jashtë një loje;
- kur dëshiron të kërkojë ndihmë nga një i rritur;
- kur nuk pajtohet me një vendim të prindërve, por dëshiron ta shprehë mendimin me respekt.
Kjo aftësi nuk i ndihmon vetëm të zgjidhin problemet, por edhe të ndërtojnë marrëdhënie të bazuara në respekt dhe mirëkuptim.
Mesazhet Unë- investim për të ardhmen
Kur një fëmijë mëson të thotë: “Unë u lëndova nga ajo që ndodhi” në vend të “Ti je fajtor!“, ai po ndërton një aftësi që do t’i shërbejë gjatë gjithë jetës. Kjo do ta ndihmojë të komunikojë më mirë në familje, në shkollë, me miqtë dhe më vonë në vendin e punës.
