Largimi i shtretërve të dëmtuar nga Klinika e Pediatrisë në QKUK, vetëm 24 orë pas publikimit të fotove në rrjete sociale, nuk është thjesht një lajm i kronikës së ditës. Është një pasqyrë e pastër e mënyrës se si funksionojnë institucionet tona publike.
Si prindër, si taksapagues dhe si komunitet, ky rast na detyron të bëjmë një analizë më të thellë dhe të kemi kërkesa më konkrete ku zëri ynë ndëgjohet. Kjo ngjarje nxori në pah tri pika:
1. Paradoksi i “Zgjidhjes 24-orëshe” (Mungesë buxheti apo mungesë vullneti?)
Me vite të tëra na është thënë se reformat në shëndetësi kërkojnë kohë, strategji afatgjata dhe buxhete milionëshe. Megjithatë, ky rast dëshmoi se largimi i pajisjeve të shkatërruara që rrezikonin sigurinë e fëmijëve nuk kërkonte as kredi, as ligje të reja e as tendera disavjeçarë. Kërkohej vetëm vullneti për t’i larguar ato. Kur një problem zgjidhet brenda një dite pas presionit publik, kjo tregon se pengesa e vetme ka qenë neglizhenca menaxhuese, jo pamundësia logjistike.
2. Barra psikologjike: Prindi në rolin e “inspektorit”
Kur një prind dërgon fëmijën e tij të sëmurë në spital, ai hyn aty në gjendjen më të rëndë të mundshme emocionale: me frikë, ankth dhe lodhje. Në një sistem normal, spitali duhet të jetë hapësirë ku prindi gjen siguri dhe trajtim. Në sistemin tonë, prindi detyrohet të hyjë me telefon në dorë, duke fotografuar shtretërit e thyer, papastërtinë dhe parregullsitë tjera. Ne jemi kthyer pa dëshirë në inspektorë shëndetësorë. Është e papranueshme që dinjiteti dhe trajtimi i duhur i fëmijës në spital të varen nga aftësia e prindit për të bërë një postim i cili mund të bëhet viral në rrjete sociale.
3. Çfarë ndodh me parregullsitë që nuk arrijnë të bëhen virale?
Ky rast dëshmon fuqinë e jashtëzakonshme të zërit të përbashkët. Kur bëhemi bashkë, institucionet fillojnë të ndërrmarin hapa. Por, këtu qëndron edhe rreziku: Çka ndodh me ato klinika apo reparte që nuk arrijnë të shihen?
Çka ndodh me fëmijët në qytetet më të vogla të Kosovës ku prindërit mbase nuk kanë qasje në media apo zëri i tyre nuk dëgjohet? Shëndetësia nuk guxon të menaxhohet me – duke riparuar vetëm atë që ekspozohet në ekranet e telefonave tanë.
Largimi i shtretërve të thyer është një fitore e vogël e reagimit qytetar, por nuk është zgjidhja e problemit sistematik. Ne kemi nevojë për një sistem të mirëmbajtjes periodike, ku stafi menaxhues inspekton dhomat para se prindërit të përballen me këto situata dhe detyrohen t’i fotografojnë ato.
Ky rast le të jetë një mësim i madh për të gjithë ne: Zëri ynë ka peshë. Nuk duhet të heshtim më për asnjë kusht që cenon sigurinë e fëmijëve tanë. Por, në të njëjtën kohë, duhet të kërkojmë llogaridhënie sistematike që këto skena të mos përsëriten më asnjëherë.
