Me një vështrim të përgjithshëm, problemin e gjumit mund ta përmbledhim nën këto tituj:
(1) Nëse nëna përpiqet ta vërë në gjumë fëmijën ga ndërkohë që nuk i ka ardhur akoma gjumi, fëmija reziston
Fëmija fle kur vjen gjumi. Një fëmijë që shtrëngohet për të fjetur herët ose vonë, shfaq rezistencë ndaj kësaj trysnie. Në fakt, nëse fëmija lihet i qetë, gjatë ditës do të lodhet dhe lodhja do t’i sjellë gjumë. Kur gjumi bëhet në kohën e vet, është i kënaqshëm dhe çlodhës.
(2) Një fëmijë që ka gjëra për të treguar, nuk dëshiron të flejë:
Fëmijët kënaqen t’u tregojnë prindërve përvojat e ditës. Kjo edhe sepse nuk kanë njeri tjetër në jetë me të cilit të mund t’i ndajnë deri në fund këto përvoja; as bashkëshortë dhe as kolegë… Fëmijët me prindër të cilët u japin mundësinë për t’i zbrazur fjalët që kanë brenda e kanë më të lehtë të zhyten në gjumë. Kurse fëmijët me prindër të cilët nuk i ndihmojnë t’i zbrazin fjalët duke i dëgjuar me vëmendje, i rezistojnë gjumit.
(3) Frika nga gjumi
Të sapolindurit kanë frikë nga gjumi pasi gju- mi është një ndryshim shpirtëror që foshnjat nuk e kanë përjetuar më parë. Ndjesia e gjumit që u krijo- het foshnjave përbrenda, është diçka e huaj për ta. Kjo lloj gjendjeje i shqetëson. Nuk duan ta lëshojnë veten dhe përpiqen fort për të qëndruar në këmbë. Këto ndjenja mund të kapërcehen lehtë nëse nëna shtrihet pranë foshnjës dhe i jep siguri. Nëse fosh- njat gjejnë ngushëllim tek prania e nënës gjatë gjumit, shpëtojnë nga frika.
(4) Gjendja fizike e fëmijës është e rëndësishme për kalimin në gjumë
Një fëmijë që, edhe pse i është përmbushur cdo nevojë emocionale, kur e shtrijnë në krevat qan, do të thotë se ka ende nevoja të pa përmbushura. Dhimbje si ato të kyçeve, të muskujve, të qafës e të krahëve, të cilat vijnë si pasojë e aktivitetit të fëmijës gjatë ditës, ndikojnë në cilësinë e gjumit që do të bëjë. Dhimb- jet e vështirësojnë kalimin në gjumë. Krahas këtyre, edhe rritjet në kocka e kyçe, gazrat në stomak, dal- ja e dhëmbëve apo uria, gjithashtu janë faktorë që e vështirësojnë kalimin në gjumë.
(5) Frika nga vetmia dhe errësira
Është fakt se në ditët e sotme shumë fëmijë përjetojnë dendur frikë gjatë natës. Dhuna në filmat që shohin gjatë ditës, mynxyrat që dëgjojnë në laj- me, vdekjet, nënkuptimet se bota është bërë një vend i pajetueshëm… Vjedhjet, xhindet, djajtë, e pengojnë fëmijën që të bjerë në gjumë. Nuk ka fëmijë në botë që to shohë një skenë vrasjeje në televizor e të bjerë ра frikë në krevat. Një sjellje e tillë mund të shihet vetëm tek fëmijët që kanë filluar të bëhen të pandjeshëm. Një fëmijë në një gjendje të tillë shpirtërore, edhe nëse nuk flet drejtpërdrejt për frikërat që ka, ngarkesa e tij e brendshme e pengon që të bjerë në gjumë i vetëm.
Krahas kësaj është fakt që edhe fëmijët e ndarë shpejt nga krevati i nënës apo të ndarë nga nëna gjatë dy viteve të para të jetës kur vazhdon refleksi i ush- qyerjes me gji, pas moshës 6-7 vjeçare i rezistojnë të fjeturit vetëm.
Përgatiti: Prinderimi.com
Autor: Dr. Adem Güneş, “Si veprojnë fëmijët dhe pse?”
