18 gushti shënon Ditën Botërore të “Mos u Dorëzo Kurrë” (World Never Give Up Day), një ditë që i kushtohet këmbënguljes, qëndrueshmërisë dhe guximit për të vazhduar përpara edhe kur rruga bëhet e vështirë. Në vitin 2026, kjo ditë vjen në një moment domethënës për familjet: pushimet verore po përfundojnë dhe fëmijët së shpejti do t’i rikthehen shkollës, detyrave, rutinës dhe sfidave të reja.
Si lindi kjo ditë?
Dita “Never Give Up” u themelua në vitin 2019 nga Alain Horoit, i njohur si “Mr. Never Give Up”, pas përvojave të tij personale me vështirësitë dhe humbjet. Ideja ishte të krijohej një ditë që të nderonte njerëzit që vazhdojnë përpara pavarësisht pengesave. Në vitin 2025, dita u miratua nga National Day Calendar si një observancë vjetore më 18 gusht dhe mori emrin ”World Never Give Up Day”, për të pasqyruar shtrirjen ndërkombëtare të nismës.
Të mos dorëzohesh nuk do të thotë të mos dështosh
Për fëmijët, “mos u dorëzo” nuk duhet të nënkuptojë të vazhdojnë me çdo kusht. Qëllimi është t’u mësojmë se një rezultat i dobët, një notë zhgënjyese apo një detyrë e vështirë nuk përcakton aftësitë e tyre. Kërkimet mbi qëndrueshmërinë tregojnë se ajo mund të zhvillohet. Fëmijët mund të mësojnë të përballojnë zhgënjimin, të zgjidhin probleme, të rregullojnë emocionet dhe të provojnë përsëri kur diçka nuk funksionon.
Kjo është veçanërisht e rëndësishme me fillimin e vitit të ri shkollor. Një fëmijë mund të mos jetë i mirë në matematikë sot, por kjo nuk do të thotë se nuk mund të përmirësohet nesër. Një studim eksperimental në Norvegji gjeti se ndërhyrjet që forconin besimin e nxënësve në aftësinë e tyre për të mësuar rritën këmbënguljen dhe performancën në matematikë.
Si mund t’i mbështesin prindërit?
Prindi nuk ka nevojë t’i thotë vazhdimisht fëmijës: “Mos u dorëzo!” Më e dobishme është ta ndihmojë të kuptojë si të vazhdojë.
Lavdëroni përpjekjen dhe strategjinë, jo vetëm rezultatin. “E provove një mënyrë tjetër” është më ndihmuese sesa “Je shumë i zgjuar”. Hulumtimet e APA tregojnë se vlerësimi i përpjekjes dhe strategjive mund të nxisë këmbënguljen dhe qëndrueshmërinë përballë vështirësive.
Ndajeni një qëllim të madh në hapa të vegjël. Një kapitull i tërë mund të duket i pamundur; dy faqe janë më të menaxhueshme.
Lejojeni fëmijën të provojë vetë. Sipas Harvard Center on the Developing Child, fëmijët janë më të motivuar kur kanë njëfarë zgjedhjeje dhe kontrolli mbi detyrat që kryejnë.
Mos e krahasoni me të tjerët. Krahasimi mund ta kthejë përpjekjen në frikë nga dështimi.
Dëgjojeni kur dëshiron të heqë dorë. Ndonjëherë “nuk dua më” nuk do të thotë dembelizëm; mund të nënkuptojë “kjo është shumë e vështirë për mua”.
Si mund ta zhvillojnë mësuesit reziliencën te nxënësit?
Mësuesi nuk duhet vetëm t’u kërkojë nxënësve të mos dorëzohen, por t’u tregojë çfarë të bëjnë kur përballen me vështirësi.
- Krijoni një klasë ku gabimet lejohen. Një përgjigje e gabuar duhet të shihet si pjesë e procesit të të nxënit.
- Mësojini të ndryshojnë qasje. Kur një mënyrë nuk funksionon, ndihmojini të pyesin: “Çfarë mund të provoj ndryshe?”
- Jepuni kohë për të menduar dhe provuar vetë, përpara se t’ua jepni menjëherë zgjidhjen.
- Vlerësoni progresin, jo vetëm rezultatin. Kjo i ndihmon nxënësit të kuptojnë se përmirësimi vjen gradualisht.
- Krijoni marrëdhënie besimi. Nxënësi që ndihet i respektuar ka më shumë guxim të gabojë, të pyesë dhe të provojë përsëri.
- Mësojini të kërkojnë ndihmë. Rezilienca nuk është të përballosh gjithçka vetëm; është të dish kur dhe kujt t’i drejtohesh.
- Mos i krahasoni nxënësit mes vete. Krahasimi mund ta zhvendosë fokusin nga përparimi te frika e dështimit.
Ndërsa përgatitemi për rikthimin në shkollë, le t’u mësojmë fëmijëve se suksesi nuk është të mos rrëzohesh kurrë. Është të mësosh si të ngrihesh, të kërkosh ndihmë, të ndryshosh qasjen dhe të provosh përsëri. Kjo është këmbëngulja që u duhet jo vetëm për një vit shkollor, por për gjithë jetën.
Prinderimi.com
