Vështirësitë ekonomike janë bërë një realitet për shumë familje, qoftë për shkak të humbjes së një pune, rritjes së kostove apo krizave afatgjata. Në këto kushte, lind pyetja: Si mund të flasin prindërit për vështirësitë financiare pa rënduar emocionalisht fëmijët, dhe si mund t’i mbështesin ata ndërkohë që kujdesen për veten?
Kur kriza financiare prek mirëqenien emocionale të fëmijëve
Sipas psikologes Kathryn Grant, problemet financiare janë ndër burimet më të mëdha të stresit në familje. Fëmijët që rriten në ambiente me të ardhura të ulëta ose borxhe të mëdha kanë më shumë gjasa të përballen me probleme të shëndetit mendor. Ata shpesh ndiejnë stres, faj që nuk ndihmojnë dot ose turp që nuk mund të kenë atë që kanë bashkëmoshatarët.
Ky stres i fëmijëve shpesh lidhet edhe me gjendjen emocionale të prindërve. Ankthi, depresioni dhe konfliktet në çift, të shkaktuara nga mungesa e të ardhurave, mund të lënë pasoja të forta në jetën emocionale të fëmijëve.
Komunikimi i hapur: si të flisni me fëmijët për paratë
Prindërit shpesh e nënvlerësojnë sa shumë kuptojnë fëmijët. Prandaj, është më mirë të jeni të sinqertë, por gjithnjë në mënyrë të përshtatshme për moshën. Fëmijët kanë nevojë për qartësi që t’i ndihmojë të kuptojnë realitetin, pa u ndier të pasigurt.
“Është më mirë të thuash të vërtetën me dhembshuri sesa të fshehësh gjithçka nga frika.”
– Amanda J. Rose
Pyetini fëmijët si ndihen. Edhe nëse nuk flasin drejtpërdrejt, simptomat mund të shfaqen në formën e dhimbjeve fizike, problemeve me gjumin, ankthit apo sjelljes kokëfortë. Normalizoni ndjenjat e tyre duke thënë gjëra si: “Është në rregull të ndihesh i trishtuar” apo “E kuptoj që ndihesh i shqetësuar”.
Shpjegoni situatën dhe ofroni siguri
Në vend që të thoni “nuk mund ta përballojmë dot”, përdorni fraza që nxisin kuptimin dhe shpresën, si: “Po përpiqemi të kursejmë që të përballojmë atë që kemi më shumë nevojë”. Shpjegoni situatën me qetësi dhe tregoni planin: “Nuk kemi aq sa do të donim, por kemi një plan dhe do të kujdesemi për gjithçka që ju nevojitet”.
Deklaratat qetësuese si “Ky nuk është faji yt” e ndihmojnë fëmijën të mos ndjejë barrë apo përgjegjësi.
Riformuloni situatën përmes përfshirjes
Fëmijët ndihen më të fuqishëm kur bëhen pjesë e zgjidhjes. Mund t’i përfshini në vendime të vogla për buxhetin familjar, si zgjedhja e një aktiviteti falas për fundjavë apo përgatitja e ushqimit në shtëpi në vend të porosive. Këto i ndihmojnë të ndihen të rëndësishëm.
Por në të njëjtën kohë, është e rëndësishme që fëmijët të kenë hapësira për t’u shkëputur nga stresi. Lojëra me kafshë, shëtitje në natyrë, biseda pozitive dhe aktivitete të përbashkëta janë mjete të fuqishme për balancim emocional.
Nëse fëmija juaj shfaq mendime të errëta si “gjërat nuk do të jenë më kurrë njësoj”, ndihmojeni të ristrukturojë mendimin duke i thënë: “Ka ulje-ngritje në jetë, por ne do ta kalojmë këtë së bashku”.
Roli i prindërve në edukimin financiar të fëmijëve: Nga kursimi te menaxhimi i parave
Mos hezitoni të kërkoni ndihmë
Mbështetja nga të afërmit, miqtë apo profesionistët është thelbësore për mirëqenien tuaj dhe të fëmijës. Një këshilltar shkollor, psikolog apo edhe një mik i besuar mund të ofrojë mbështetje emocionale dhe praktike. Nëse fëmija shfaq ndryshime të vazhdueshme në oreks, gjumë apo sjellje, një psikolog i licencuar mund të jetë hapi i duhur.
“Mbështetja sociale është burimi më i fortë në kohë të vështira, për të rriturit dhe për fëmijët.”
– Kathryn Grant
Me komunikim të kujdesshëm, përfshirje aktive dhe mbështetje emocionale, prindërit mund ta kalojnë këtë periudhë sfiduese pa lënë plagë të thella emocionale te fëmijët.
