Zakonet e higjienës janë pjesë thelbësore e edukimit të fëmijëve dhe duhet të mësohen që nga mosha e hershme. Praktikat e duhura si larja e duarve, banja e rregullt, kujdesi për dhëmbët dhe sjelljet e duhura kur kolliten apo teshtijnë ndihmojnë në parandalimin e sëmundjeve dhe ruajnë shëndetin e përgjithshëm. Prindërit mund të ndihmojnë duke e bërë këtë proces argëtues, duke dhënë shembull dhe duke shpjeguar rëndësinë e pastërtisë në mënyrë të kuptueshme për fëmijët.
Larja e duarve
Larja e duarve në mënyrë të rregullt është një nga mënyrat më efektive për të parandaluar përhapjen e mikroorganizmave. Mënyra e duhur për ta bërë këtë është të përdoret sapun dhe ujë të rrjedhshëm për të paktën 20 sekonda.
Prindërit duhet të theksojnë momentet kyçe për larjen e duarve, si pas përdorimit të tualetit, para ngrënies ose përgatitjes së ushqimit, pas kollitjes, teshtitjes ose fryrjes së hundës, pas prekjes së kafshëve ose pas lojës jashtë.
Banja dhe dushi
Banja e rregullt ndihmon në pastrimin e trupit duke hequr papastërtitë, mikroorganizmat dhe qelizat e vdekura të lëkurës. Fëmijët e vegjël mund të lahen disa herë në javë, ndërsa adoleshentët dhe të rinjtë duhet të lahen çdo ditë, veçanërisht pas aktivitetit fizik. Është e rëndësishme që ata të lajnë të gjithë trupin, duke përfshirë sqetullat, këmbët dhe zonat intime.
Për fëmijët më të vegjël, banja mund të bëhet një moment argëtues me shpërndarjen e sapunit dhe lodrave. Kur fillon puberteti, përdorimi i deodorantit ndihmon në menaxhimin e erës trupore për shkak të gjëndrave të reja të djersës.
Higjiena dentare
Kujdesi për dhëmbët parandalon kariesin, sëmundjet e mishrave dhe erën e keqe të gojës. Fëmijët duhet të pastrojnë dhëmbët dy herë në ditë, në mëngjes dhe para gjumit, për të paktën dy minuta.
Prindërit duhet të mbikëqyrin fëmijët e vegjël deri sa të kryejnë një pastrim të plotë, zakonisht deri në moshën tetë vjeç. Pasi dhëmbët të prekin njëri-tjetrin, futet përdorimi i dhëmbëflakës. Vizitat e rregullta tek dentisti janë thelbësore për ruajtjen e shëndetit oral.
Higjiena pas përdorimit të tualetit dhe etiketa e kollitjes
Mësimi i zakoneve të duhura pas përdorimit të tualetit përfshin pastrimin nga përpara në prapa dhe larjen e duarve me sapun dhe ujë. Për të mbrojtur të tjerët nga sëmundjet, fëmijët duhet të mbulojnë hundën dhe gojën me një copë letre kur kolliten ose teshtijnë dhe të hedhin letrën menjëherë. Në mungesë të letrës, përdorimi i bërrylit është një alternativë e sigurt. Larja e duarve pas çdo kollitjeje ose teshtije është gjithmonë e nevojshme.
Zakone të tjera të rëndësishme
Kujdesi për thonjtë duke i prerë dhe pastruar rregullisht parandalon grumbullimin e papastërtive dhe baktereve. Veshja e rrobave të pastra çdo ditë është një pjesë tjetër e rëndësishme e higjienës. Fëmijët duhet të mësohen të mos ndajnë sende personale si gotat, pirunët ose furçat e flokëve për të parandaluar përhapjen e mikroorganizmave dhe infeksioneve si krimbi i kokës.
Duke ndjekur këto udhëzime, prindërit mund të krijojnë një rutinë të shëndetshme për fëmijët, të ndërtojnë zakone të forta të pastërtisë dhe të mbështesin zhvillimin e përgjegjshëm dhe të sigurt. Ky proces ndihmon jo vetëm në parandalimin e sëmundjeve, por gjithashtu përforcon vetëdijen dhe përgjegjësinë personale që do të shoqërojë fëmijët gjatë gjithë jetës.
Rregulla bazë të higjienës që çdo fëmijë dhe person duhet t’i dijë dhe praktikojë:
-
Laj duart rregullisht me sapun dhe ujë të rrjedhshëm.
-
Laj duart para ngrënies dhe pas përdorimit të tualetit.
-
Përdor dorashka ose bërrylin kur teshtin ose kollitesh.
-
Laj trupin ose lahu çdo ditë ose sipas nevojës.
-
Pastro fytyrën çdo ditë për të hequr papastërtitë dhe vajin e tepërt.
-
Laj dhëmbët dy herë në ditë.
-
Shko rregullisht tek dentisti për kontroll dhe pastrim.
-
Prerja dhe pastrimi i thonjve rregullisht.
-
Mbaj thonjtë e duarve dhe këmbëve të pastra.
-
Përdor rroba të pastra çdo ditë.
-
Ndërro çorapet çdo ditë.
-
Mbaj këpucët të pastra dhe të thata.
-
Pastrimi dhe ventilimi i dhomës rregullisht.
-
Larja e flokëve sipas nevojës dhe përdorimi i shamponit të përshtatshëm.
-
Pastrimi i veshëve dhe hundës në mënyrë të kujdesshme.
-
Larja e duarve pas prekjes së kafshëve ose lojës jashtë.
-
Përdor dezinfektues duarsh kur nuk ka ujë dhe sapun.
-
Mbaj higjienën e ushqimit duke larë frutat dhe perimet para konsumimit.
-
Mos prek fytyrën me duar të papastra.
