“Është e imja!” — kjo është një nga shprehjet më të zakonshme që prindërit dëgjojnë gjatë viteve të para të fëmijërisë. Një fëmijë mund të shtrëngojë fort lodrën e tij, të largohet me të ose të mërzitet kur një fëmijë tjetër përpiqet ta marrë.
Për shumë prindër, kjo sjellje mund të duket si egoizëm. Në fakt, mosdëshira për të ndarë lodrat është një pjesë normale e zhvillimit të fëmijës. Fëmijët e vegjël ende janë duke mësuar koncepte si pronësia, bashkëpunimi, durimi dhe kuptimi i ndjenjave të të tjerëve.
Në moshat e hershme, një lodër nuk është thjesht një objekt. Për fëmijën, ajo mund të ketë vlerë emocionale. Një arush i preferuar, një makinë lodër apo një kukull mund të jetë diçka që i jep siguri dhe rehati. Kur dikush përpiqet t’ia marrë, fëmija mund ta përjetojë si humbje ose kërcënim.
A është normale që fëmija të mos ndajë?
Po. Sidomos në moshën 2–4 vjeç, fëmijët janë ende duke zhvilluar aftësinë për të parë gjërat nga këndvështrimi i të tjerëve. Ata mund ta kuptojnë që një fëmijë tjetër dëshiron të luajë, por ende nuk e kanë gjithmonë kontrollin emocional për ta lënë menjëherë lodrën.
Ndarja është një aftësi që mësohet gradualisht, jo diçka që fëmija e kupton automatikisht.
Mos e detyroni fëmijën të ndajë me çdo kusht
Shpesh, kur një fëmijë nuk pranon të ndajë, prindërit mund të ndihen në siklet, sidomos kur janë pranë familjarëve ose fëmijëve të tjerë. Por detyrimi ose turpërimi nuk e mëson fëmijën të jetë më bujar.
Në vend që të thoni: “Mos u bëj egoist, jepja lodrën!”, provoni: “E di që kjo lodër të pëlqen shumë. Mund të mendojmë si mund të luani të dy me të.” Kjo i tregon fëmijës se ndjenjat e tij respektohen, por njëkohësisht e ndihmon të mësojë bashkëpunimin.
Këshilla për ta ndihmuar fëmijën të mësojë ndarjen
1. Mësojeni të presë radhën
Fëmijët shpesh e kanë më të lehtë të kuptojnë “radhën” sesa “ndarjen”. Mund t’u thoni: “Tani është radha e motrës të luajë me këtë lodër, pastaj vjen radha jote.”-Kjo i ndihmon të kuptojnë se dhënia e lodrës nuk do të thotë humbje përgjithmonë.
2. Mos i detyroni të ndajnë lodrat e veçanta
Është normale që fëmija të ketë disa lodra që nuk dëshiron t’i ndajë. Para se të vijnë mysafirë ose fëmijë të tjerë, pyeteni: “A ka ndonjë lodër që dëshiron ta mbajmë mënjanë?” Kjo i jep ndjenjën se ka kontroll dhe siguri.
3. Bëhuni shembull për fëmijën
Fëmijët mësojnë duke parë. Kur ndani ushqimin, ndihmoni dikë ose tregoni bujari në jetën e përditshme, fëmija mëson se ndarja është një mënyrë për të treguar kujdes.
4. Lavdëroni përpjekjen
Mos u përqendroni vetëm te rezultati. Nëse fëmija përpiqet të ndajë, vlerësojeni: “E pashë që ishte e vështirë për ty, por u përpoqe ta ndaje. Kjo ishte shumë e sjellshme.”
5. Flisni për ndjenjat e të tjerëve
Ndihmojeni fëmijën të zhvillojë empatinë: “Si mendon, si ndihet shoku yt kur dëshiron të luajë edhe ai?” Kjo e ndihmon të kuptojë se veprimet e tij ndikojnë te njerëzit përreth.
6. Praktikoni përmes lojërave
Lojërat familjare janë një mënyrë e mirë për të mësuar pritjen e radhës, bashkëpunimin dhe ndarjen. Lojërat me role, puzzle ose aktivitete ku duhet të punojnë së bashku i ndihmojnë fëmijët të zhvillojnë këto aftësi.
7. Mos e krahasoni me fëmijët e tjerë
Fjali si “Shiko sa mirë ndahet ai fëmijë, pse nuk je edhe ti kështu?”-mund të krijojnë turp dhe pasiguri. Çdo fëmijë zhvillohet me ritmin e vet.
8. Jepini kohë të mësojë
Një fëmijë që sot nuk dëshiron të ndajë lodrat nuk do të thotë se do të jetë gjithmonë i tillë. Me mbështetje, shembull dhe durim, ai gradualisht mëson të bashkëpunojë dhe të kujdeset për të tjerët.
Në fund, qëllimi nuk është të krijojmë fëmijë që japin çdo gjë pa menduar, por fëmijë që kuptojnë vlerën e ndarjes dhe njëkohësisht mësojnë të respektojnë kufijtë e tyre.
Një fëmijë që ndihet i sigurt dhe i dëgjuar ka më shumë gjasa të bëhet një person bujar, empatik dhe i gatshëm për të ndërtuar marrëdhënie të shëndetshme me të tjerët.
Artikull nga: Prinderimi.com
