Si ta ndihmosh fëmijën tënd që të marrë parasysh të tjerët, duke i bërë ndërkohë vend vetes?
Është e rëndësishme ta mbështesim tek fëmijët aftësinë e tyre për ta vënë veten në vendin e tjetrit. Kjo është një sjellje thelbësore për jetën në grup. Të vegjlit nuk para e kanë këtë aftësi; megjithatë mund t’i ndihmojmë t’i kuptojnë sjelljet që përfshijnë edhe përllogaritjen e të tjerëve. Loja “Sikur jam…” është mjaft e dobishme në këtë aspekt.
Me fëmijët 2-3 vjeçarë mund të luajmë “Sikur të jem një kafshë..”, por edhe “Sikur të jem një fëmijë…”. Për shembull, i kërkohet të jetë një fëmijë krenar, ose një fëmijë i trishtuar, apo një fëmijë kureshtar.
Sa herë që mundemi, i kërkojmë fëmijës ta vërë veten në vendin e dikujt tjetër:
– Si do të të dukej po të ta merrnin kukullën? Çfarë do mendoje po të vinte shoku të të merrte me të mirë?
Qëllimi i këtyre pyetjeve nuk është që t’i ngarkojnë ndonjë faj, por që t’i mësojnë se ç’do të thotë ta vësh veten në vendin e dikujt tjetër. Prandaj nuk i thuhet fëmijës:
– Je i keq, shiko se si po qan shoqja jote! por i duhet thënë:
– E kupton pse po qan shoqja? Nuk është mirë kur na i marrin nga dora lodrën tonë të preferuar.
Vënia e vetes në vendin e tjetrit dhe përjetimi i emocioneve që mund të provojnë të tjerët, nuk duhet të na shtrëngojë të harrojmë se është shumë e rëndësishme ta përcaktojmë vendin që na takon në një grup shoqëror. Loja “Tani e ke ti radhën…” mund të jetë një ndihmë e mirë në këtë drejtim.
Bëni një lojë të vogël me fëmijët tuaj. Blini një bilbil dhe propozoni një lojë grupi: një lojë kujtese, mprehtësie, ndërtimesh etj. Përpara se të filloni, shpjegojini mirë se, sa herë ta dëgjojnë bilbilin, e ka radhën shoku që vjen pas. Përmblidheni lojën gjithë- gjithë në 5 ose 10 minuta, kjo është një kohë fort e gjatë për fëmijët e vegjël.
Loja: “E ke radhën ti të vendosësh” është gjithaq e rëndësishme për fëmijët 4-5 vjeçarë. Zgjidhni një temë mes vijueseve:
• Çfarë do të bëjmë sot?
• Do të marrim një film me qira, a ka ndonjë propozim?
• Vëllai ma kërkon librin tim me vizatime.
• Motra ime qan, sepse do të luajë me shokët e mi.
Merrni rolin dytësor (atë të prindit, të vëllait, të motrës, të shokut ose shoqes). Nxiteni fëmijën tuaj të thotë: “E kam radhën unë për të vendosur” dhe, në fund, se cili është vendimi që ka marrë. Vëzhgojeni, udhëzojeni dhe bëni një listë me mënyrat se si i bën vend vetes, pa ngritur zërin ose dorën.
Përgatiti: Prinderimi.com
Autor: Danielle Laporte, “Vetëvlerësimi i fëmijëve 0-6 vjeç”
